Página — Lenguas Originarias PRIMARIA (pág. 39)

Chupqakuna mama suyuhina riqsichikunanpaq Gobierno Regional nisqanmanta kamachikuyta hurqumurqaku,Aqupampa llaqtayuq tayta kura Salvador Espinoza Huarocc kamachikuyninpi. Kawsayninqa manam kunan kamasqallanpichu tiyan aswanmi Angaraes,Acobamba, Churcampa hinaspa Huancavelicaman haypan.

May pachamantataq chay sutiyuq kanku; Chupqakunaqa,inkakunapa apamusqan mitmaqkuna Anqarakunawan kuskachisqanmantam paqarirqaku.Pachakuna risqanmanhinam chulla simillata,huk rikchaq kawsayllata XVI pachak watakunamanta, Espana saruwasqanchik hinaspa república

qallariyninmanta qispichirqaku. Hacienda runakunapa makillanpi yanakunahina kawsarqaku.

Kayqa tikrakurqa Reforma Agraria, General Velascopa rurasqanwanmi. Chupqaqa Anti suyupa urqu sirkanwan harkasqa. Chaymi ayllun llaqtakuna qawarikunankuta harkan. Mantaro nisqan mayupa yanapaqnin mayukunawanmi tinkun. Kawsay winasqan pisillam, qurakunapa wiñanallanmi.Asllam chiqisqa huñu sachakunaqa, chaymi kullu llaqllanapaq qiñwa, alisu, yukalitu sachakuna kanku. Mallkikuna hinaspa uña kawsaykuna itaña, muña, kawallupa chupan, mullaka, payqu,hukkunapas hampikunapaq mikunapaqpas wiñanku.

Uywakunapas manan ancha achkachu, chaykunaqa mallkiyuq sachakunapi kawsanku.Quchakunapipas qintikuna, patukuna, liwli, yutu, tuku, anka, wamanpas kanmi. Nuñuq uywakunapas wiskacha, atuqkunapas kantaqmi. Chupqa muyuriqninkuna runapa rurasqanwanmi tikrachisqa, allpapi aychayuq kawsay, chaki kawsay, qumir kawsaykuna.

37